RSS Kitap

Eğrisi Doğrusu

Yazarların rutin işleri vardır, düzenli olarak herangi bir konuda yazmak gibi. Elbette biranda ilham ile eserini oluşturanların istisna oluşunu da hesaba katmak lazım fakat mizah adına formda kalmak gerçekten önemli. Kendi edebiyatımızda Ferhan Şensoy, Haldun Taner gibi usta isimlerin düzenli olarak yazdığını biliyoruz. Benim tahminim Woody Allen’ın ‘Eğrisi Doğrusu’ adlı kitabı böyle bir formda kalma eseri. Woody Allen‘ın ne kadar değerli olduğunu belirtmeye hiç gerek duymadan yazıma başlıyorum. “İyi vakit geçirin, o kadarı yeter.” sözü bu kitap için kilit, belirli bir amacı olmadan, ‘gelişigüzel’ halde yazılmış, The New Yorker dergisinde yayımlanmış 17 metinden oluşan, rahat bir absürt mizah örneği kitap.

Sırf Anarşi (Mere Anarchy), Yan Etkiler (Side Effects) ve Tüysüz (Without Feathers) ‘dan sonra Eğrisi Doğrusu’nu (Getting Even) da yayınlayan Siren Yayınları bir tebriği hakediyor. Eğrisi Doğrusu en komiği olarak kabul edilmiş birçok kişi tarafından. Açıkcası ‘çamaşırhane listeleri’ yayıncısını anlatan, Metterling’in Listeleri ciddi anlamda dahiyane bir mizah anlayışına sahip, ironileri her bölümde yakalayıp ustaca hikaye haline getirmesi, akıcı bir dili, rahat okunurluğu çok önemli. Ayrıca entellüktüel bir birikimi olmayan kimse ciddi anlamda kitaba yabancı kalacaktır, bu yüzden çeşitli aforizmaları rahatlıkla kitapta görebilirsiniz. Fakat yaptığı benzetmelerde kullandığı kişiler, esprilerin benim açımdan kimi zaman komik olmaması da söylemeden geçmemem gereken şeyler.

Sokrates intihar etmişti -ya da bize söylenen buydu. İsa öldürülmüştü. Nietzsche kafayı sıyırmıştı. Eğer yukarıda biri varsa, emindim ki kimsenin bunu bilmesini istemiyordu.

Kitap hakkında aklıma kazınan birkaç şey var. İlki etnik mizah. Çeşitli bölümlerde defalarca kimi etnik ırklara, dinlere direk olarak hiciv söz konusu. Woody Allen’da etnik mizahı -doğru bir tanım mı affedin, bilmiyorum- ciddiye almak komik duruma düşmektir, bu konuda söz söylemeden önce bir defa daha düşünmeniz doğru olur çünkü en çok dalga geçtiği konu olan Yahudilik ve Woody Allen da Yahudi. Diğer öge ise ‘Tanrı’ kavramı. Woody Allen’ın Tanrı konusunda ya ciddi şüpheleri, çekememezlikleri, laf atma gereksinimi, bir yarası var ya da ‘Tanrı’ üzerinde yapabileceği esprileri oldukça çok ki kullanabileceği her yerde kullanıyor. Okuyan herkesin dikkatini çekecek bir nokta bu.

Woody Allen’ı Whatever Works, Vicky Cristina Barcelona gibi filmleri ile sevdim ben. Yan Etkiler‘da da belirttiğim gibi ya kültür farkının dayanılmaz etkisi bu karşıma çıkan ya da kendisini sadece sinemada sevmem. Edebiyatta biraz yabancıyım sözlerine.

Kitabı okumak isteyenlere kitap hakkında bilgiler:
Yazar: Woody Allen , Çeviren: Garo Kargıcı || Liste Fiyatı: 14,00 TL. || Siren Yayınları || Yayın Yılı: 2010 || İthal Kağıt ||13,5×19,5 cm || Karton Kapak || ISBN:6055903244

The Playbook

The Playbook: Suit up. Score chicks. Be awesome.

Türkçe’ye kitabın adı ile yine ve yine alakasız bir şekilde Kankanın Av Rehberi, Yeni Başlayanlar İçin Tavlama Sanatı olarak çevrilen kitap How I Meet Your Mother dizisinin karakterlerinden Barney Stinson ve Matt Kuhn tarafından (sözde) kaleme alınmış.

Yeni Başlayanlara, Amatörlere, Haftasonu Savaşçıları ve İleri Seviyedekiler için Taktikler diye ayrılan kitabın beni en çok güldüren bölümü tek sayfalık ‘Hatunlar için Av Rehberi’ydi.

Yazıyı fazla uzatmadan kısa bir örnek taktik ile sonlandırayım diyorum. İyisi mi siz HIMYM’ı izlemeye başlayın, bu taktiklerle ve dahasıyla dizinin akışında karşılaşın.

İşte ilk örnek alıntı;

Milyarder

Başarı oranı: %100
Hedef: gelmiş geçmiş her dönemin ve dünyanın tüm kadınları
Gerekenler: 1.000.0000.0000,00 dolar
Hazırlık süresi: büyük ihtimalle birkaç ömrün geçmesi gerek
Olumsuz yanları:

• vergi oranları
• hayır kurumlarına yüklü çekler yazmaktan elleriniz kopabilir
• mega yatın yapılması çok uzun sürer, sonuçta bittiğinde çoktan demode olmuştur, ah!

Taktik

1. Bir milyon dolar biriktirin.
2. Kadınlarla yatın.

Kitabı okumak isteyenlere kitap hakkında bilgiler:
Yazar: Barney Stinson, Matt Kuhn || Amazon || Liste Fiyatı: 13,00 $. || Yayın Yılı: 2010 || İthal Kağıt || 8.2 x 5.4 x 0.7 inches || Karton Kapak || ISBN:9781439196830

The Bro Code

The New York Times’ta ‘bestseller’ olan The Bro Code Barney Stinson, Matt Kuhn tarafından yazıldı, özellikle de Barney Stinson tarafından. Bilenler bu satırları okurken gülümsüyordur, yazarlarımız aslında sadece dizi karakterleri. CNBC’de 6 sezondur yayınlanan How i Meet Your Mother adlı dizinin başrol karakterleri ve dizi senaryosunda sürekli bahsi geçen The Bro Code o kadar ilgi çekiciydi ki sonunda yayıncılar baskı kararı almış olmalılar. CNBC-e dergisi geçtiğimiz aylarda promosyon olarak ‘Kanka Kanunu’ adıyla okuyucularına hediye etti. Süper bir adım olsa da ‘kanka’ çevirisini ciddi anlamda sevmedim fakat olsun, dizinin tatile girdiği şu dönemde gerçekten ilaç gibi geldi.

Öncelikle çeviri ekibine ciddi bir iş düşmüş ve olabildiğince iyi kalkmışlar altından. Fakat çeviri olduğu da ciddi anlamda hissediliyor. İngilizce’nin “hey man” deyişini “hey adam” gibi bir düşünce ile ele almaları kitaba ek ayrı bir gülümseme nedeni oldu. ((: Hani küfürleri kahretsin diye çevirmek gibi ne olduğunu bildiğin fakat sana farklı söylenen kelimeleri hissetmemek olağandışı olurdu.

Hızlıca kitap hakkında birkaç akılda olan genel soruları çözümleyeyim. Kadınlar hakkında olan bölümlerinde terbiyesizce, haksızca, kadın haklarına dil uzatan en ufak bir şey olmadığını belirtmem gerek. Öyleki olması geretiği gibi yücelten, tapınacak pozisyona yerleştiren bölümleri var. İtiraf gibi olsun bu cümlem de; dizinin zaten en önemli bölümleri Barney’in her ne kadar tavlamak adına onca zahmete girse de onlar hakkında hissettiği derin duygusal tarafı en çok onu idol yapan ve taktir edilesi gösteren kısım.

Kimi bölümlerin alt içeriklerinde yer alan tuzak sorulara da dikkat edin, kankalığın asıl ince noktaları bunlar.

“Bir kanka striptiz kulübünde asla kot pantolon giymez.” bölümünün nedenleri kısmında sorar size;

Bale izlemeye bahçıvan pantolonla gider miydiniz?*

*Tuzak soru: Kankalar bale izlemez.

Beğendiğim bölümlerden alıntılarla sonlandıralım bu yazıyı da. Bu arada düşündüm de böylesine eğlenceli kitabı biraz fazla ciddi tanıttım, mazur görün.

• Spor ilgisini çekse de çekmese de kanka bir sporla ilgilenir.
• Kankalar tatlılarını paylaşmaz.
• Bir kanka asla “eller havada” dans etmez.
• Bir kanka çocuk sahibi olmadıkça cep telefonunu kemerine takamaz.
• Bir kanka asla bir diğerine güneş yağı sürmez.
• Bir kanka yürürken yanlışlıkla bir başka kankanın bel altına çarparsa ikisi konuşmadan anlaşıp hiçbir şey olmamış gibi yollarına devam ederler.
• Bir kanka yeni arabasını kankalarına gösterirken kaputunu açmalıdır. Sonu: Kankalar neye ıslık çaldıklarını bilmeseler de çalmalıdırlar.

Kendimi durduramayıp kitabı resmen buraya geçirecektim az kalsın. Dahası çeşitli kankalar arası formüller, seksi/deli grafiği, ilk randevu yerinden ilişki yorumlarına ve şeytan üçgeninden tutun da nasıl turist gibi konuşulur gibi çeşitli derslere ve hatta kaş göz yapmaya kadar bir çok konuda rehbere ihtiyacı olanlara … ((:

Kimi bölümlerde kadınların gizli kanunlarının olduğu kitaptan efsanevi alıntılar da var. Şöyle hafiften iğneleme, kabul edilmemiş gerçeklerden bir iki alıntısız da kapatamazdım yazıyı.

• Bir hatun asla elini cüzdanına atmaz. Asla!
• Bir hatun bir hatunun eski erkek arkadaşıyla yatmamalıdır. O hatun yatmadıkça.
• Bir hatun motorlu taşıtları güvenli bir şekilde kullanmamalıdır.
• İki hatunun arası bozulursa, doğruca soyunup güreşe tutuşmak yerine, sinsi imalarda bulunmalı ve birbirlerini görmezden gelmelidirler.

Barney gerçek olsa ve karşımda çak beşlik yetmez çak altılık derdim! O demeden önce. ((:

Özendirici Not: Bu içerik HIMYM izleyicileri için çeşitli kelime oyunları, imgeler içermektedir. İzlemeden yargılama hakkınız olduğunu düşünmeyin, çok pis bozarım.

Kitabı okumak isteyenlere kitap hakkında bilgiler:
Yazar: Barney Stinson, Matt Kuhn || Amazon || Liste Fiyatı: 13,00 $. || Yayın Yılı: 2008 || İthal Kağıt || 8.2 x 5.4 x 0.7 inches || Karton Kapak || ISBN:143911000X

Afitap’ın Kocası İstanbul

Bir film hikayesi bu, Afitap’ın Kocası İstanbul… Peki kim oynayacak, kim çekecek, kim parayı kıracak falan filan derken asıl soru kaçıyor. Bu hikayede Afitap’ı hiç kimse mi düşünmüyor? Onun hali, onun yaşadıklarını yaşayanlar nolacak? Bu soru halen çıktığı gibi gümdenden düşüyor.

“Afitap öyle bir çınar ki
binyıllardır yaşıyor köylerin ortasında feodal yeşrererek”

İşin bir komik tarafı da bu kitabın gerçekten filmleştirilme çalışmasının olması ve ortada kalması…

hava sıcakken
afitap kaşınırken bitliyken
hamama alındı
lüle saçı en kökünden kesildi
ilâçlandı dövüldü ve yıkandı
biraz dövmek âdetti
sopaya alışsınlar
yarın bunların memeleri de büyür
başedemeyiz rıfat bey.

Söyleyecek pek söz yok, bir mizahın yergi kısmı bu kadar mı sivri olur umarım batması gereken kişi hissetmiştir. Çok iyi tanıdığım kendimle beraberim, bizi yanlız bırakın.

Kitabı okumak isteyenlere kitap hakkında bilgiler:
Yazar: Ferhan Şensoy || ORTAOYUNCULAR YAYINLARI || Liste Fiyatı: 6,00 TL. || Yayın Yılı: 2006 || İthal Kağıt || 13,5×21 cm || Karton Kapak || ISBN:9757904120

Kazancı Yokuşu

Ferhan Şensoy’a ’2019′ adlı bilimsiz kurgusal güldürü olan oyununun sonunda imzalattığım kendisinin basımı gerçekleştirilen ilk kitabı ve belki de en vurucu sona sahip olanı. Öyle bir son ki öncesinde devamını zaten 3-4 sayfa kaldı, yarın okurum, sıradan bir son işte diye düşündüğüm ve ertesi gün beni cidden çarpan, dumur eden tarzda! İçimizden içten karakterleri o kadar gerçekci, tarihle bağdaştırmanın yanında üslub öyle halktan ki karakterleri iyi kötü, sinir eden veya masumca tüm yönleriyle bizlere hissettiren Ferhan Şensoy’un bu kitabı film olmalı.

Je M’en Fiche Bilader’den Haneler’den, kabareci yeteklerini sevgi ile izlediğim Ferhan Şensoy’un taze, sıcak, halkçı bir mizahı var. Yazgıdaşçıları imişçesine yansıttığı Kazancı Yokuşu’nun insancıklarını da bu külfetsiz anlatısı içinde bizlere sevdiriyor. Bu insancıklar nasıl ezildiklerinin tortusunu günlük yaşam sevinci içinde unutuyorlarsa, yazar da sanki onlardan biriymiş gibi toplumsal ukalalıklardan, yazarca bilgiçliklere yeltenmeden anlatısının tadını çıkara çıkara onlara ayna tutuyor. Sade onları konuşturduğu diyaloglar değil, kendi gözlemleri, algılamaları, söz dağarcığı, anlatışı, benzetileri ve yorumları bile argo. Öylesine onlardan. Yazımı bile onlarınki gibi yanlış kullanıyor. Bence üslubunu sevimli yapan da bu.

“Ben Ferhan Şensoy’un Kazancı Yokuşu’nu okurken zaman zaman Celine’i ya da San Antonio’yu okurken aldığım tada benzer haz duydum. Zaman zaman da Adnan Veli’nin Mapushane Çeşmesi’ndeki unutulmaz başarısını ansıdım.”
Haldun Taner

Kitabı okumak isteyenlere kitap hakkında bilgiler:
Yazar: Ferhan Şensoy || ORTAOYUNCULAR YAYINLARI || Liste Fiyatı: 10,00 TL. || Yayın Yılı: 2007 || İthal Kağıt || 13,5×19,5 cm || Karton Kapak || ISBN:9757904045

Fırat 2

Fırat benim için saflığın sembolü olmuştur her zaman. Altta kalmak istemeyen, meraklı, eğlenceli ve bir o kadar da utangaç… Yeri geldiğinde inatçı ve kıskanç olması fakat bunları çocuksu bir saflıkla yapması onu bizim gibi hissetmemizdeki temel öge bence. Yaptığı her ne olursa olsun, biz onu onda kendimizi bulduğumuzdan, hatalarıyla, saflığıyla seviyoruz. Evet biliyorum böylesine çizgi dizi hakkında biraz garip bir tanıtım yazısı oluştu fakat bir düşünün. Bu çizgi diziyi sevdiysen bu yazının bu kısmına kadar okudun ve eğer sevebildiysen sen de bizim gibi diğerleri gibi zamanında sokaklarda oynadın, kıskandın, sevdin, rezil durumlara düştün. Elinde kopmuş bir priz ile işime yarar diye eve geldin, belki tosoların halıyı kirletti diye tokat yedin, arkadaşın robotla oynarken terlikle oynadın. ((: Güzel taraf da bu, onda kendini bulabilmek.

Uğur Gürsoy ‘un bu konuda ne kadar başarılı olduğu ortada. Gerek karakter seçimi, gerek mimikler ile duyguları hissetmemizi sağlıyor. Çoğu zaman bir göz dolması, göz bebeklerinin konumu öylesine keskin mesajlar veriyor ki bir yerden tanıdık geldiğini biliyorsunuz. Uykusuz ‘u takip ettiğimden Fırat 2′deki tüm bölümleri biliyordum fakat gerçekten güzel bir nostalji oldu. Gülümsemek isteyenler biran önce edinmeli. Saflığın içinizden yaşadığın bir göstergesi benim için gülümseyebilmeniz.

Kitabı okumak isteyenlere kitap hakkında bilgiler:
Yazar: Uğur Gürsoy || Yayınevi: Mürekkep Basın Yayın || Liste Fiyatı: 11,00 TL. || Yayın Yılı: 2010 || İthal Kağıt || 16,5×19 cm || Karton Kapak || ISBN:6054173006